تنظیم و ساختار یک مقاله علمی ترویجی

بنام آنکه جان را فکرت آموخت

                      

تنظیم و ساختار یک مقاله علمی ترویجی                                       

نگارش: داود کیا کجوری

 

صفحه اول: نیمه اول صفحه= نامه روی مقاله برای دبیرخانه یک سمینار(کنفرانس، همایش) و یا سردبیر یک مجله. (پیوست شماره یک)

       نیمه دوم صفحه= مشخصات، مرتبه علمی، آدرس، تلفن، فاکس و Email  نویسنده(نویسندگان) به دو زبان فارسی و انگلیسی.

(پیوست شماره یک)

صفحه دوم: عنوان، چکیده، واژه های کلیدی(6-3 کلمه از واژه های مشتقه از عنوان مقاله) و Title, Abstract, Keywords = فارسی و انگلیسی. در چکیده مقاله، حدود (15- 5 ) سطر با گفتمانی گذشته نگر، اشاره کنید که در متن مقاله چه ارائه کرده اید. چکیده مقاله، ضمن کوتاه بودن، باید گویا و سلیس بوده و کلیت متن مقاله را منعکس نماید.

(پیوست شماره دو)

صفحه سوم به بعد: متن مقاله از اینجا شروع شده، و اولین تیتر مقاله، شماره یک بخود میگیرد.

1- مقدمه(Introduction)= که شامل دو پاراگراف است:

اول= معرفی موضوع مقاله در حدود(15- 5) سطر بمنظور آشنایی و نفوذ در خواننده.

دوم= حدود پنج سطر با گفتمانی آینده نگر، اشاره کنید که در ادامه مقاله چه خواهید کرد.

(پیوست شماره سه)

2- تعاریف(Definitions)= بر اساس عنوان مقاله، ممکن است دارای چند پاراگراف باشد. در هر پاراگراف به یک موضوع اشاره و بصورتی مستند(نام خانوادگی، سال، صفحه) از قول دیگر نویسندگان نقل قول کنید. در حقیقت در این تیتر، خواننده را با مبانی نظری عنوان مقاله آشنا میکنید. این تیتر بهتر است بین 30-10 سطر باشد.

3- 4- 5- 6- اصل مقاله= این تیترهای چهارگانه به اصل مقاله میپردازند. بر حسب عنوان و محتوای مقاله، ممکن است این تیترها کمتر و یا بیشتر شوند. مثلاً فقط 3 و 4 و 5 بوده و یا اینکه 3 و 4 و 5 و 6 و 7 باشند و یا اینکه حتی کمتر و یا بیشتر از این باشند. در هر صورت بر حسب اینکه عنوان و محتوای مقاله شما چیست؟ لازم است تیترهای مناسب و جذابی برای این شماره ها انتخاب نموده و در مورد آنها بصورتی کاملاً مستند مطلب بنویسید. اصل مقاله بهتر است بین (10- 5) صفحه  A4 باشد.

7- نتایج و یافته ها(Results)= در این تیتر به خواننده میگویید که در متن مقاله چه ارائه نموده اید و نوآوری مقاله شما چه بوده است؟ در حقیقت، گفته شما در این تیتر باید با گفته شما در پاراگراف دوم مقدمه سازگار و همخوان باشد. . این تیتر بهتر است حدود یک صفحه A4 بوده و در قالب یک جدول، نمودار، شکل، عکس، فرمول، و یا حداقل جملاتی زیبا، نوآوری (Contribution) مقاله شما را نشان دهد. البته این امکان هم وجود دارد که نوآوری مقاله شما در بندهای (6-3) همراه با تحلیل شما در صفحات اصل مقاله، آورده شود که در این صورت در این بند فقط اشاره میکنید که نوآوری مقاله شما چه بوده است.

8- جمعبندی(Conclusion remarks)= این تیتر حداقل شامل سه تیتر فرعیست. در این تیتر به خواننده میگویید که نظر و برداشت خود شما از محتوای مقاله چیست؟ فواید خواندن این مقاله چیست؟ بعبارت دیگر مشروعیت و موجه بودن زحمات خود در نگارش مقاله را به خواننده میگویید. و اما تیترهای فرعی:

8-1- بحث و مقایسه(Discussion)= در این تیتر، نوآوری مقاله خود را با نوآوری حداقل یک مقاله یا تحقیق نویسندگان دیگر مقایسه، و شباهتها و تفاوتهای کار خود را با آنها مقایسه کنید. و اگر نوآوری شما منحصر بفرد بود و مقاله دیگری پیدا نشد که نوآوری خود را با آنها مقایسه کنید میتوانید مزیتها و نقاط قوت کار خود را بگویید. در هر صورت نکته بسیار مهم این است که خواننده فکر کند شما یک چیز نو و بدیعی را به دنیای علم و دانش عرضه کرده اید. این تیتر بهتر است بین (15- 5) سطر باشد.

8-2- نتیجه گیری و کاربردهای دنیای واقعی(Implications for real world(Managers))= در این تیتر به خواننده میگویید که نوآوری شما در چه زمان و مکانی میتواند مشکلی را از مشکلات دنیای واقعی(مدیران) حل نماید؟ و چگونه در دنیای واقعی میتواند مورد استفاده قرار گیرد. این تیتر بهتر است بین (15- 5) سطر باشد.

8-3- برای تحقیقات آینده(For further research)= در این تیتر راه را برای ادامه تحقیقات بوسیله دیگران و یا برای خود در آینده هموار نموده، و حداقل باید یک عنوان مقاله جدید(کوتاه، مناسب، زیبا و جذاب) مرتبط با مقاله حاضر خود را، به خواننده ارائه نمایید. بهتر آن است که سه عنوان مقاله ارائه دهید.

9- پانویسها(Footnotes)= همه کلمات، واژه ها، اصطلاحات و لغاتی که در متن مقاله آمده اند اما به توضیحات بیشتری نیاز دارند(مثلاً اسامی انگلیسی) بترتیب شماره گذاری آنها در متن، در اینجا نوشته شده و توضیحات لازم در مورد آنها داده میشود. در Word اینگونه عمل میکنیم(Insert-Reference-Footnotes).

10- منابع و مأخذ(References)= فقط منابعی را که در متن مقاله سند داده ایم در این قسمت طبق الگوی مشخص میآوریم. یادآوری اینکه منابع مختلف استنادی شامل کتاب، مقاله، مجموعه ها، و غیره هرکدام به سبک خاصی در منابع و مأخذ میآیند که لازم است به یک نمونه عینی مقاله نگارنده مراجعه شود. ضمناً ابتدا منابع فارسی و بعد منابع انگلیسی را میآوریم. منابع استنادی مقاله باید(حداقل در چند مورد) بسیار جدید و نو باشند. سایتهای Magiran.com, Irandoc.ac.ir, Sciencdirect.com, Ebsco, Emerald, Google advanced search در شرایط امروز ایران بسیار مفیدند.

 

نکات مهم:

- هر مقاله باید یک نوآوری را مطرح نموده و آن را به زبانی خواننده پسند ارائه نماید. از دیدگاه تئوری‌پردازی، چهار نوع روش تحقیق برای نوآوری داریم: بسط یا بهبود تئوریهای موجود، مقایسه دیدگاههای تئوریکی مختلف، بررسی پدیده‏ای خاص با استفاده از دیدگاههای تئوریکی مختلف، و بالاخره بررسی پدیده‏ای مستند و تکراری(تحقیقی که قبلاً انجام شده است) در محیط و شرایطی جدید. یک مقاله ترویجی عموماً در گروههای اول و دوم قرار میگیرد. ساده ترین راه کشف یک نوآوری و نوشتن مقاله در مورد آن، رجوع به تیتر  8-3- برای تحقیقات آینده(For further research) مقالات دیگران است. البته ممکن است بر حسب مهارتی که کسب میکنید خود نیز به طرح عنوان مقاله اقدام کنید.

- نامه روی مقاله هر چه ادیبانه و زیبا نگارش شود. نام خدا، عنوان خطاب نامه به سمینار و یا سردبیر مجله، باسلام، و نام نویسنده زیر نامه، و نیز در آدرسها، کلمات نوشته: و By:   بصورت Bold باشند.

- صفحه Word را 25×15، فونت فارسی را  Bzar 12 و فونت انگلیسی را Times New Roman 12 در نظر بگیرید. البته ممکن است هر سمینار یا مجله ای فونتهای خاص خودش را بخواهد.

- شماره صفحه در قسمت وسط پایین باشد. در Word اینگونه عمل میکنیم(Insert-Page Numbers-Bottom).

- همه تیترهای مقاله و نیز عنوان، چکیده، واژه های کلیدی، Title, Abstract, Keywords، بصورت Bold باشند.

- شروع هر پاراگراف با یک دکمه Tab همراه باشد. یعنی کمی داخلتر از اول خط شروع شود.

- آخرین خط هر پاراگراف با تیتر بعدی یک خط فاصله داشته باشد.

- فاصله بین خطوط در Word یک(Single) باشد.

- مطالب متن اصلی مقاله باید کاملاً مستند(نام خانوادگی، سال، صفحه) باشند. یعنی هر مطلبی را که از هر سندی میگیرید بلافاصله به منبعش اشاره کنید.

- نقطه و کاما را بلافاصله بعد از کلمه قرار داده، آنگاه با یک حرف فاصله، کلمه بعدی را شروع کنید.

- نمودارها را زیبا طراحی نموده و آنها را Group کنید. در Word اینگونه عمل میکنیم(Right click, Grouping, Group).

- در مجموع بهتر است مقاله شما بین (15-8) صفحه A4 باشد.

- زیباسازی ظاهر مقاله بسیار مهم است. البته هر سمینار یا مجله ای ممکن است دستورالعمل خاصی داشته باشد که لازم است به آنها توجه شود.

 

برخی منابع:

1- چگونه مقاله علمی بنویسیم و آنرا به چاپ برسانیم- محسن ابالحسنی.

2- نگارش و انتشار مقاله- ناصر ولایی.

3- How to write a paper – G. M. Hall.

4- How to write and publish a scientific paper – R. A. Day.

 

 

 

 

 

 

 

/ 6 نظر / 358 بازدید

[چشمک]

الیاسی

سلام خسته نباشید ایکاش زودتر میدونستم این جزوه رو نمیخریدمش!!

هادی محمدزاده

سلام،ممنون از زحمات شما،از وبلاگتون خیلی لذت بردم. هادی محمدزاده(عضو علمی دانشگاه پیام نور واحد زیراب(سوادکوه)

دانا

ممنون واقعا استفاده کردم فقط قالب نوشتار می توانست زیبا تر و همراه مثالهای بیشتری باشد.

عسل

بااینکه داشتمش ولی بازم از دیدنش لذت بردم!!!!!!!!!!!!!!!